Fındık ve Tarihçesi

Fındığın ilk anavatan ve ilk üretiminin yapıldığı yer Anadolu’dur. Bugün dahi ormanlarımız içerisinde bol miktarda yaban fındık ağacına rastlanmaktadır. İlimizde yetişen belli başlı fındık çeşitleri tombul-palaz - kalınkara - incekara – çakıldaş-kuş- sivri ve değirmenderededir. Fındık ilçemizde ocak olarak yetiştirilmekte ise de bazı yerlerde tek gövde olarak yetiştirilmektedir.

Fındık don olmayan yağışlı yerleri sever. Yurdumuz Akçakoca'dan Hopa'ya kadar olan kesimlerde her mevkide fındık yetiştirilmektedir. Yalnız kuzey ve batıya paralel bakan meyillerde toprağı sığ olan ve çabuk kuruyan yerlerde pek gelişmezler. Deniz seviyesinden 500-600 metre yükseklikte fındık iyi yetişmemektedir. İlçemizin nüfusunu etkileyen, ekonomik yapısında son senelerde büyük önem kazanmış olan fındık mahsulü, bölgemizin vazgeçilmez mahsulüdür.

Bölgemiz çiftçisinin %90’ı fındık ziraatı ile uğraşmakta ve geçiminin büyük bir kısmını bu mahsulden kazanmaktadır.

İlçemizde fındık ihracatı yaptığımız memleketlerin başında Almanya, Rusya, Fransa, İsviçre ve Ortadoğu ülkeleridir.

İlçemizde fındığı diğer başka mamuller haline getirecek hiçbir tesis yoktur. Halkın büyük bir bölümü kış aylarında yakacak olarak fındık kabuğu kullanmaktadır. Fındığın başlıca hastalıkları; fındık kozalar akarı, dalkıran, fındık kurdu, fındık filiz güvesi, mayıs böceğidir.

FINDIK DENİNCE

Fındığın faydaları ve şifalı özelliklerini saymakla bitmez. Dünyanın en büyük hekimleri bu eşsiz meyveyi övmekle bitirememişlerdir. Zamanımızdan 1800 yıl önce yaşamış Yunanlı Hekim Dioscorides "Otlar kitabı" adlı eserinde diyor ki;

· Fındık dövülüp bal ile yenirse müzmin öksürüğe karşı şifadır.

· Kavrulmuş fındık biraz karabiber ile yenirse nezleyi bertaraf eder.

· Kabuğu ile yakılmış fındıktan içyağı ile ezilerek elde edilen merhem, saçkıran veya başka bir saç hastalığı dolayısıyla saçı dökülen yere sürülürse, yeniden saç çıkmasını temin eder.

İbn-i Sina diyor ki;

· Hayvan ısırmalarından hasıl olan yaralara fındık ezmesi lapası iyi gelir. Fındık ezmesi, incir veya kuru üzümle dövülüp lapa halinde akrebin ısırdığı yere konursa ağrıyı keser ve şifayı temin eder.

Hippocrate diyor ki;

· Fındık aklın gelişmesine yardım eder.

Lokman Hekim diyor ki;

· Günde bir avuç fındık yiyene dert olmaz.

· Fındık yaprağından bir miktar suda kaynatılıp içilirse kanı temizler.

· Fındık ağacının yakılmasıyla elde edilen hafif ve güzel kömür toz haline getirilip, kahve kaşığı ile alınırsa bağırsaktaki gazları giderir. İshale karşı güzel bir ilaçtır.

Sadece fındık bununla da kalmayıp, yağı alındıktan sonra geride kalan küspe, tavuk ve büyükbaş hayvanlar için yem olarak kullanılır.

KANSER VE KALP DAMAR YETERSIZLIĞINE KARŞI FINDIK VE FINDIK YAĞI

Sağlıklı beslenme ve gıda teknolijisi alanlarında kamu ve özel sektör kuruluşlarının kısa ve uzun vadeli sorunlarına iyi donatılmış labaratuar ve teknoliji gücü ile uygulamaya dönük çözümler bulmak amacıyla kurulan TÜBİTAK MARMARA MERKEZİ. Beslenme ve Gıda Teknolijisi Bölümü birim Başkanı Prof.Dr.Mehmet Pala ve çalışma arkadaşları Fındık ve Fındık Yağının saglık açısından degerlendirilmesi proje dahilinde araştırarak sonuçlarını kamuoyuna sundular. Prof.Dr.Mehmet Pala ve Dr.Filiz Açkurt yaptıkları açıklamada; Fındık ve Fındık yağının ulusal ekonomiye yaptığı 1 milyar doları aşkın katkının yanında besleyici özellikleri ile en önemli besinlerimizden biri oldugunu açıkladılar.

Elde edilen sonuçlar degerlendirildiginde; Enerji degeri 639kcal/100g olan fındıgın protein içerigi % 8.2 olarak bulunmuştur.Bu deger bitkisel kaynaklı proteinler için önemli sayılmaktadır. İncelenen fındık çeşitlerinde ortalama yağ oranı % 62.7 olarak saptanmıştır. Bu yagın, yağ asitleri bileşimin %82 sini oleik asit oluşturmaktadır. Son yıllarda yapılan çalışmalarda fındıkta çok yüksek düzeylerde bulunan tek çift baglı doymamış yağ asidi oleikasidin kanda kolestürün yükselmesini önledigi ve böylece kalp-damar hastalıklarına karşı korucu etki gösterdigi belirtilmektedir.

Fındığın ve Fındık yağının bu açıdan önemi Amerika Birleşik Devletleri Kaliforniya eyalitinde yapılan 6 yıl süreli bir araştırma ile de belirlenmiştir. Bu çalışmaya göre günde en az bir kere fındık yiyen veya fındık yağı kulanan bir insanın, hiç fındık yağı kullanmayan insana göre enfarktüsten ölme riski yarı yarıya azalmaktadır.

İncelenen fındık ve fındık yağı örneklerinde ortalama vitamin içerikleri;

· B1 vitamin 0.33,

· B2 vitamin 0.12,

· niasin 1.75,

· B6 vitamini 0.24,

· E vitamini 31.4 MG/100GR`dır.

Fındık ve fındık yağı vucutta karbonhitrat protein ve yağ metobolizmasında düzenleyici olarak görev yapan bazı B gurubu vitaminler için önemli bir kaynaktır. B1 ve B2 vitaminleri için iyi, B6 vitamini içinse çok iyi kaynak oldugu saptanmıştır TÜBİTAK tarafından ülke çapında 960 okul çoçuyla yapılan bir tarama çalışmasında Türk çocuklarının %90'nı B2, %84'ünün de B6 vitamin yönünden yetersiz beslendikleri gözlenmiştir.Kan yapımı ve ruhsal sağlık açısından gerekli olan B2 ve B6 vitaminleri fındık ve fındık yağında önemli düzeylerde bulundugundan bu besinin her gün düzenli olarak tüketilmesi ülkemiz çocuklarının iki ana beslenme sorununa pratik bir çözüm olarak düşünülmektedir.

Fındık ve fındık yağı E vitaminin bilinen en iyi kaynagıdır. Bu vitaminin kalp ve diger kasların sağlığı ve üreme sisteminin normal çalışması için gereklidir. Alyuvarların parçalanmasını önleyerek yine ülkemizde yaygın olan kansızlıga karşı koruyucu etki oluşmasını önleyerek veya oluştuktan sonra onları etkisiz hale getirerek kanser hastalıgına karşı korumasıdır. Fındıkta ve fındık yağında E vitamini yüksek, çok çift baglı doymamış yağ asidinin az olması vucutta özellikle kalp dokularındaki hücrelerin korunmasını sağlamaktadır. Fındık ve fındık yağının kemiklerin ve dişlerin yapımı için gerekli olan kalsiyum kan yapımında görev alan demir büyüme ve çinsiyet hormonalrının gelişmesinde rol oynayan çinko için en iyi kaynaklarında birisidir. Ayrıca sinirlerin uyarımı ve kas dokusunun çalışması için gerekli olan potasyumda zengindir. İşte bu yüzden fındığın ve fındık yağının insan yaşamında degerli bir yeri oldugu görülmektedir.

Dere Ağzı'nda Bir Fındık Bahçesi/Ünye

FINDIK VE FINDIK YAGI

Fındık Dünya üzerinde 36-41 enlemlerinde yetişebilen ve kendine özgü iklime ihtiyaç duyan bir bitkidir . Kıyılardan en çok 30 km içerlerde ve yüksekliği 750-1800m yi geçmeyen yerlerde yetiştirilir. Dünyada en önemli fındık dikim bölgeleri; Türkiye, İtalya ve Amerikada dır. Fındık dikimine ve yetiştirilmesine en ungun koşullara sahip ülkelerin başında Türkiye gelmektedir. Türkiye fındık rekoltesinin hemen hemen tamamına yakın bölümünü en uygun toprak ve iklim koşullarına sahip Karadeniz Bölgemizden elde edilir. Bugün Ülkemizde başta Doğu kesimleri olamk üzere tüm Karadeniz yöresinde 300 bine yakın aile yaklaşık 600 bin hektar alanda fındık yetiştiriçiligi yapmakta ve yine yaklaşık 8 milyon kişi doğrudan veya dolaylı olarak geçimini Fındık tarımından sağlamaktadır.

Fındık tarımında biyolojik, fizyolojik ve cografi faktorler dogrudan dogruya Rekolteye etki etmektedir. Bu nedenle gerek Ülkemiz ve gerekse Dünya fındık üretimi yıldan yıla degişiklikler gösterir. Dünya fındık üretmi son yıllardaki alan artışları ile hemen her yıl 500-600 bin ton dolaylarında gerçekleşmektedir. Türkiye `nin bu üretimdeki payı; İtalya, İspanya, ABD, Yunanistan ve diger ülkelerin önünde %65-75 arasında degişmektedir. Fındık eski çağlardan beri besin degeri yüksek olan insana güç ve kuvvet veren bir ürün olarak bilinir. Gerçekten fındık sağlıklı beslenme açısından büyük dönem taşıyan besin ögelerini taşımaktadır. TÜBİTAK Marmara Bilimsel ve Endüstriyel Araştırma Merkezi Gıda ve Sogutma Teknolijileri Araştırma Bölümünde bu konuda yürütülen kapsamlı çalışmalar sonuçlanmıştır. Bu araştırmanın sonuçlarına göre Fındıgın genel kimyasal bileşimi (g/100g)esas alınarak şöyle oluşmaktadır.

Fındığın genel kimyasal bileşimi (g/100g)

· NEM 4.6,

· YAĞ 62.7,

· KARBONHİDRAT 11.6,

· PROTEİN 16.2,

· SELULOZ 2.7,

· KÜL 2.2

Fındığın içindeki Vitaminler (mg/100)

· B1 Vitamini :0.33

· B6Vitamin :0.24

· B2 Vitamini :0.12

· E Vitamini :31.4

· NİASİN :1.75

Fındığın içindeki Minareller (mg/100)

· DEMİR :5.8,

· POTASYUM :655.3,

· BAKIR :1.3,

· KALSİYUM :160.0,

· SODYUM :2.1,

· MANGANEZ :5.1,

· ÇİNKO :2.2,

· MANGNEZYUM :16.2

Fındık vucutta karbonhidrat protein ve yağ metabolizmasında düzenleyici görevleri olan bir kısım B grubu vitaminler yönünden zengin bir kaynaktır. B1, B2 ve özellikle B6 vitamini fındıkta bol miktarda bulunur. Kan yapımı ve ruhsal sağlık için gerekli olan B2 ve B6 vitaminleri, gelişme çagında okul çocuklarının beslenmesinde büyük önem taşımaktadır. Bu yönüyle okullarımızdaki günlük beslenme programlarında, fındığa yer verilmesi çecuklarımızın sağlıklı beslenmeleri açısından pratik ve ekonomik çözüm olarak düşünülmektedir. Bu gerçek A.B.D de californiya eyalitinde yapılan altı yıl süreli bir araştırma ile de kanıtlanmştır. Bu çalışmaya göre günde en az bir avuç fındık yiyen bir insanın enfarktüsten ölme riski hiç fındık yemeyen bir kimseye göre yarı yarıya azalmaktadır.

Evet, fındıkta yağ vardır. Hem de %60-70 oranında. Yağların organizmada enerji saglamalarının yanı sıra vücut ısısının korunması dış etkenlere karşı korunma ve yagda eriyen vitaminlerin taşınması gibi önemli foksiyonları vardır. Ayrıca yağların bileşimde organizmamız için çeşitli görev ve yararları olan Yağ Asitleri bulunmaktadır.

Fındık yağındaki yağ asitleri bileşimini %83 Oleik Asit oluşturmaktadır. Son yıllardaki Tübitak Yıldız Teknik Üniversitesi ve 19 Mayıs Üniversitesinde ve Refik Saydam Hıfzısına Merkezi Başkanlıgınca yapılan Bilimsel araştırmalar da; Oleik Asitin kanda kollestrolün yükselmesini önledigi Kolestrolü %26.2 oranında düşündügünü kan şekerini düzenledigini ve kalp-damar hastalıklarına karşı koruyucu etkiye sahip oldugunu ve kalp hastalıklarında koruyucu Apapratein A-1'i % 28 artırdıgı riskli Apapratein B yi %7,5 azaltıgını ortaya koymuşlardır.

Fındık yağının bileşimde (mg/100) baz alındıgında E vitamini :11.29 Kalsiyum : 450.00 Demir :2.69 ve bakır :0.75 oranında bulunmaktadır Ayrıca fındık yağında %12 oranında Linoleik Asit vardır Esansiyesl bir yağ asidi olan Linoleik asit vücut tarafından yapılanmakta vücudumuz bu maddegi dışarıdan yani gıdalarla almaktadır. Organızmanın büyümesi ve sağlıklı gelişmesi için son derece gerekli olan bu asit fındık yağında bol miktarda bulunmaktadır. Dolasıyla Fındık yağı oleik asit ve linoleik asit gibi 2 önemli yağ asidini bileşimde bulunduran ender besinlerden birisidir.

E vitamininin bilinen en iyi kaynagı fındık yağıdır. Bu vitamin kalp ve diger kasların sağlığı ve üreme sisteminin normal çalışması için gereklidir. Alyuvarların Parçalanmasını önleyerek kansızlıga karşı koruyucu etki yapmaktadır. E vitaminin son yıllar da ortaya konan bir başka özelligi de kanser yapıcı etmenlerin oluşmasını önleyerek veya oluştuktan sonra onları etkisiz hale getirerek bu korkunç hastalıga karşı vücudu korumasıdır. Görülüyor ki içeriddigi zengin vitamin yapısıyla fındık yağı kalp damar hastalıklarıyla Kansere karşıda koruyucu etkiye sahiptir.

1986 Yılı Çernobil Nükleer patlamsından en çok etkilenen bölgelerden 1. Trakya ve 2.derece etkilenen Dogu Kradeniz bölgesi oldugunu hepimiz bilmekteyiz, ancak 1968 yılında Türkiye Atom Enerji Kurumunca yapılan tetkiklerde de diger illerde örnegin Bursada kanserli hasta oranı binde 2 iken Kradeniz Bölgemizde bu oran on binde bir olarak belirlenmiştir, bu durumda fındıgın kansere karşı kouruyucu etki yaptığını göstermektedir.

Bileşimdeki minarellere gelince fındık yağı kemiklerin ve dişlerin güçlenmesi için gerekli olan kalsiyum kan yapımında görev alan demir büyüme ve çinsiyet hormonlarının gelişimde rol oynayan çinko için en iyi bitkisel kaynaktır. Ayrıca sinirlerin uyarımı ve kas dokusunun çalışması için gerekli olan potasyumca zengin dir. Bu açıdan da bakıldıgında fındık yağı saglıklı yaşamda yeri olan degerli bir yağ oldugu görülmektedir.

İÇ FINDIK

Kabuklu fındıkların sert meyve kabuğundan çıkarılmış içleridir. Üç gruba ayrılırlar :

İç tombul fındık : Çapları boylarına eşittir ya da az farklıdır.
İç sivri fındık : Boyları çaplarından biraz daha fazla ve uçları sivridir.
Diğer iç fındıklar, tombul ve sivri tanımı dışında kalanlardır.
İç fındıklar, ekstra, 1.sınıf ve 2. sınıf olarak hazırlanır. Ekstra ve 1.sınıf iç fındıkların en küçük çapı 9 mm'dir.

Bunun altındaki iç fındıkların ince ya da pikola (6-9 mm.) fındık adını alırlar.

Ekstra ve 1.sınıf fındıklar alıcı talebine uygun olarak genellikle aşağıdaki boylarda hazırlanırlar:

· 13-15 mm.

· 11-13 mm.

· 11 mm. üstü.

2. sınıf iç fındıklarda boylama zorunlu değildir.Türk Standartlarına Uygunluk Belgesi'ne sahiptir. TSE markası taşır.